Pennod newydd yn hanes y llyfrgelloedd

Dydd Mercher, 22 Hydref 2014

Bydd cynrychiolwyr o bob rhan o fyd llywodraeth leol yn cwrdd heddiw i drafod tynged llyfrgelloedd cyhoeddus Cymru.

Diben cynhadledd ‘Ein Llyfrgelloedd’ yw ystyried sut mae diogelu gwasanaethau’r llyfrgelloedd rhag toriadau cyllidebol ac astudio’r dewisiadau sydd ar gael i’w helpu i barhau’n berthnasol ac yn hyfyw.

Yn ystod y gynhadledd, cyflwynir ar ôl hirymaros ‘Adroddiad Adolygiad yr Arbenigwyr am Lyfrgelloedd Cyhoeddus Cymru’. Mae’r adroddiad yn rhybuddio y gallai mwy a mwy o lymder yn y sector cyhoeddus amharu’n fawr ar allu’r llyfrgelloedd lleol i ddiwallu anghenion cymunedau.

Mae’r adroddiad wedi’i gyhoeddi yn fuan ar ôl cyllideb arfaethedig Llywodraeth Cymru ar gyfer 2015-16, lle bydd maes llywodraeth leol yn gorfod ysgwyddo’r rhan fwyaf o faich llymder yng Nghymru eto.

A hwythau’n wynebu toriadau ychwanegol o £150 miliwn, mae arweinyddion ym myd llywodraeth leol wedi rhybuddio eisoes y gallai gwasanaethau ddechrau methu’n llwyr. Gan fod cyllideb y llyfrgelloedd wedi gostwng o 19% ledled Cymru dros y blynyddoedd diwethaf hyn, byddai’n anodd iawn eu cynnal pe bai rhagor o doriadau.

Meddai’r Cynghorydd Hedley McCarthy (Blaenau Gwent), Llefarydd WLGA dros Faterion Hamdden, Ymwelwyr ac Achlysuron o Bwys:

“Rydyn ni ym maes llywodraeth leol yn wynebu talcen caled ynglŷn â chynnal ansawdd a pherthnasedd ein llyfrgelloedd – a hynny yn y sefyllfa ariannol waethaf erioed.”

“Mae byd llywodraeth leol wedi croesawu adroddiad Adolygiad yr Arbenigwyr am Lyfrgelloedd Cyhoeddus Cymru, yn arbennig yr ymgynghori â’r cynghorau lleol a’r prif bartneriaid eraill. Mae arweinyddion y cynghorau wedi rhybuddio ers tro fod toriadau cyllidebol parhaus yn arwain at sefyllfa pan na fydd llawer o’r gwasanaethau lleol sy’n bwysig i’r cyhoedd yn hyfyw o safbwynt ariannol. Mae adroddiad yr arbenigwyr yn cydnabod y pryder hwnnw yn llawn.

“Mae cynghorau lleol Cymru yn parhau i wneud eu gorau glas i gyflawni eu cyfrifoldeb am gynnig gwasanaeth cynhwysfawr ac effeithlon i’w cymunedau o ran llyfrgelloedd. Yn hytrach na hwyluso tranc gwasanaethau gwerthfawr a phoblogaidd o’r fath, mae’r cynghorau lleol yn benderfynol o gydweithio â’r trigolion a’r partneriaid i arloesi a llunio ffyrdd newydd o gynnig gwasanaethau. Mae’n hanfodol inni helpu i ofalu y bydd ein llyfrgelloedd lleol yn gallu ychwanegu at eu cyfraniad pwysig yn ein cymunedau dros y 150 mlynedd diwethaf.”

“Bydd yn orchwyl ymestynnol, wrth gwrs. Gallai cyllideb llywodraeth leol grebachu o £900 miliwn dros y blynyddoedd nesaf ac mae’n annhebygol y bydd y llyfrgelloedd cyhoeddus yn parhau ar eu ffurf bresennol. Mae’r gynhadledd heddiw yn dangos bod byd llywodraeth leol wedi ymroi i gynnal y llyfrgelloedd, fodd bynnag, yn ogystal â dod o hyd i ffyrdd newydd ac arloesol o gynnig y gwasanaethau hynny yn y dyfodol.”

DIWEDD

Categorïau: Newyddion

  About

Mae Cymdeithas Llywodraeth Leol Cymru (WLGA) yn cynrychioli buddiannau byd llywodraeth leol ac yn hyrwyddo democratiaeth leol yng Nghymru.

  Cysylltwch â ni
   Cymdeithas Llywodraeth Leol Cymru

Tŷ Llywodraeth Leol
Rhodfa Drake
Caerdydd, CF10 4LG

Ffôn : 029 2046 8600
E-bost : enquiry@wlga.gov.uk
Oriau busnes : Llun - Iau 8:30 - 5:00, Gwen - 08:30 - 16:30