Adroddiad am dreth yr ystafelloedd gwely

Dydd Iau, 17 Hydref 2013

Mae WLGA wedi croesawu adroddiad gan Bwyllgor Materion Cymru, sy’n cydnabod y bydd newidiadau yn nhrefn budd-dal tai’r Deyrnas Gyfunol yn effeithio’n fawr ar Gymru a bod angen cadw llygad barcud ar yr effeithiau hynny. 

Gan fod dros 250,000 o bobl yng Nghymru yn derbyn rhyw fath o fudd-dal ynglŷn â thai, mae cynghorau’r wlad wedi dadlau ers tro y bydd bwriad Llywodraeth San Steffan i newid trefn budd-dal tai’r deyrnas yn effeithio’n anghymesur ar Gymru ac yn achosi problemau i rai o gymunedau mwyaf difreintiedig y wlad. 
Un o’r meysydd ddylai gael ei fonitro yn ôl yr adroddiad yw polisi Llywodraeth San Steffan ynglŷn ag ystafelloedd gwely sydd heb eu defnyddio. Mae’r newid hwnnw ar waith er mis Ebrill 2013, ac mae’n effeithio ar ryw 40,000 o denantiaid yng Nghymru – y ganran fwyaf ymhlith poblogaethau holl rannau’r deyrnas. 
O ganlyniad, mae budd-daliadau pawb o oedran gwaith a chanddo ystafelloedd gwely gwag wedi gostwng – o 14% i bob tenant a chanddo un ystafell wely wag ac o 25% i’r rhai lle mae dwy ystafell wely wag yn eu tai. Ar gyfartaledd, gall pob tenant o oedran gwaith a chanddo ystafell wely wag ddisgwyl colli hyd at £600 y flwyddyn. 

Meddai’r Cynghorydd David Phillips (Abertawe), Llefarydd WLGA dros Faterion Budd-daliadau: 

“Fel sawl ardal yng Nghymru, mae llawer o bobl wedi cysylltu â’m cyngor i ofyn am gymorth a chynghorion am dreth yr ystafelloedd gwely ac mae cynghorau lleol Cymru wedi mynegi eu pryder am y newidiadau yn nhrefn budd-dal tai’r Deyrnas Gyfunol.” 

“Rydw i wedi cwrdd â llawer o drigolion i drafod yr anawsterau mae’r newidiadau yma wedi’u creu iddyn nhw ac mae’n amlwg bod treth yr ystafelloedd gwely’n rhoi rhai o’n trigolion mwyaf bregus o dan bwysau ariannol trwm heb gynnig unrhyw ffordd hyfyw o newid neu wella eu sefyllfa. Y gwir syml yw nad oes digon o gartrefi llai ar gael.” 

“Er bod Llywodraeth Cymru a’r cynghorau lleol yn parhau i gydweithio i gynyddu nifer y tai cymdeithasol sydd ar gael, gan gynnwys neilltuo £20 miliwn ar gyfer rhaglen codi tai llai, mae prinder cartrefi un a dwy ystafell wely yng Nghymru. Hyd yn oed yn sgîl ein hymdrechion ni i wella’r sefyllfa, dim ond ar ôl tipyn o amser y byddwn ni’n gweld tai cymdeithasol ychwanegol yng Nghymru.” 

“O’r dechrau, mae byd llywodraeth leol Cymru wedi canolbwyntio’n gryf ar newidiadau yn nhrefn y budd-daliadau, ac mae cynghorau lleol y wlad wedi cydweithio â thrigolion a phartneriaid i nodi’r rhai y gallai’r newidiadau effeithio arnyn nhw a phennu’r cymorth gorau. Ar ben hynny, mae llawer o gynghorau lleol yn ymwneud â phrosiectau arbrofol fydd – gobeithio – yn helpu i gyfeirio’r newidiadau yn y dyfodol ac yn rhoi gwybodaeth werthfawr am y modd maen nhw’n effeithio ar gymunedau yng Nghymru.” 

“Fe gyflwynodd WLGA dystiolaeth i ymchwiliad Pwyllgor Materion Cymru ac mae’n dda gyda ni fod llawer o’r pryderon a fynegon ni wedi’u cynnwys ymhlith argymhellion yr adroddiad. Gobeithiwn ni y bydd Llywodraeth San Steffan yn ystyried canfyddiadau’r adroddiad ac yn dysgu’r gwersi wrth adolygu effaith ei pholisïau a rhoi newidiadau eraill ar waith.” 

DIWEDD

  About

Mae Cymdeithas Llywodraeth Leol Cymru (WLGA) yn cynrychioli buddiannau byd llywodraeth leol ac yn hyrwyddo democratiaeth leol yng Nghymru.

  Cysylltwch â ni
   Cymdeithas Llywodraeth Leol Cymru

Tŷ Llywodraeth Leol
Rhodfa Drake
Caerdydd, CF10 4LG

Ffôn : 029 2046 8600
E-bost : enquiry@wlga.gov.uk
Oriau busnes : Llun - Iau 8:30 - 5:00, Gwen - 08:30 - 16:30