Trafod tynged llywodraeth leol

Dydd Mercher, 11 Mehefin 2014

Bydd rôl byd llywodraeth leol Cymru o dan sylw pan ddaw arweinyddion y sector gwladol ynghyd yn Llandudno ddydd Iau 19eg Mehefin 2014.

Gan fod llymder parhaus yn y sector hwnnw, mwy a mwy o alw am ei wasanaethau cyhoeddus a chryn dipyn o ddyfalu am ad-drefnu maes llywodraeth leol, dyma adeg dyngedfennol achos bod cwestiynau wedi’u codi am strwythur, rôl a chynaladwyedd ariannol cynghorau lleol Cymru.

Thema’r gynhadledd eleni yw ‘Cynghorau 2025: delfryd i lywodraeth leol’. Bydd yno wleidyddion o bob haen lywodraethol yn ogystal â chynrychiolwyr o’r sectorau gwladol, preifat a gwirfoddol i gnoi cil ar sut y dylid cynnig gwasanaethau cyhoeddus y wlad yn y dyfodol.

Dyma gynnwys y rhaglen:

Cadeirydd: Aled ap Dafydd, Gohebydd Gwleidyddol y BBC

10.00 Croeso i’r gynhadledd

10.10 Gwedd yn ôl y gwaith – Delfryd i lywodraeth leol

• Lesley Griffiths AC, Gweinidog Llywodraeth Leol a Gwaith Llywodraethol
• Y Cynghorydd Bob Wellington, Arweinydd WLGA

10.45 Gwasanaethau cyhoeddus datganoledig a her y newid
Fe fydd ein gwasanaethau cyhoeddus yn newid yn fawr dros y degawd nesaf. Yn ôl Gwasanaethau Cyhoeddus Cymru 2025, bydd y llymder yn parhau nes bod Llywodraeth San Steffan wedi adfer coffrau’r wlad. Gan fod Llywodraeth Cymru wedi dewis diogelu cyllidebau iechyd ac addysg, gallai gwasanaethau eraill fynd i’r wal pe na bai ymdrech i newid ein ffordd o weithio. Dros yr un cyfnod, fe atgyfnerthir datganoli trwy ragor o atebolrwydd ariannol achos bod bwriad i ddatganoli rhai trethi a swyddogaethau. Nod y sesiwn fydd ystyried heriau a chyfleoedd a thrafod sut y gall awdurdodau lleol achub y blaen.

• Huw Vaughan Thomas, Prif Archwilydd Cymru
• Yr Athro Gerald Holtham, Athro Gwadd yn Ysgol Busnes Caerdydd
• Y Cynghorydd David Phillips, Llefarydd WLGA dros Faterion Tlodi

11.15 Arddangosfa a lluniaeth

11.45 Gwasanaethau cyhoeddus Cymru: Canolbwynt Etholiad Cyffredinol 2015
Mae natur a chyflwr gwasanaethau cyhoeddus Cymru yn bwnc llosg ar hyn o bryd yn y Deyrnas Gyfunol. Bydd Etholiad Cyffredinol 2015 yn ymwneud â chyferbyniad y syniadau ar bob ochr i Glawdd Offa a digon o ddadlau ymhlith y pleidiau gwleidyddol. ‘Cicio Cymru’ yw hyn? Ydy iechyd ac addysg ar ei hôl hi o’u cymharu â’r sefyllfa yn Lloegr neu ydyn nhw o dan sylw o achos yr ymgyrchu ffyrnig cyn yr etholiad nesaf?

Trafodaeth wleidyddol
• Owen Smith AS, Llefarydd yr Wrthblaid dros Faterion Cymru
• Y Gwir Anrh. Elfyn Llwyd AS, Plaid Cymru
• Andrew R T Davies, Arweinydd Ceidwadwyr Cymru
• Kirsty Williams AC, Arweinydd Democratiaid Rhyddfrydol Cymru

12.45 Arddangosfa a chinio

13.45 Cylchoedd trafod

14.45 Cyfeiriad y trywydd – Ffurfio Cymru 2025
• Y Gwir Anrh. David Jones AS, Ysgrifennydd Gwladol dros Gymru
Wales
15.05 Yn sgîl Comisiwn Williams: Sylwadau arweinyddion byd llywodraeth leol am y ffordd ymlaen
Dyma’r tro cyntaf erioed mae ad-drefnu mor eang wedi’i gynnig neu’i gynnal mewn llymder economaidd difrifol. Er y gallai adlunio map llywodraeth leol gynnig cyfle allweddol i newid gwasanaethau cyhoeddus yn llwyr fel y gallwn ni ddiwallu anghenion cymunedau Cymru yn y dyfodol, does dim sicrwydd am ganlyniadau na manteision y broses. Diben y sesiwn yw ystyried y pwysau mae’r cynghorau lleol yn eu hwynebu. Bydd arweinyddion cynghorau o bob plaid yn cynnig atebion i’r anawsterau presennol.

Trafodaeth wleidyddol
• Y Cynghorydd Aaron Shotton (Plaid Llafur)
• Y Cynghorydd Dyfed Edwards (Plaid Cymru)
• Y Cynghorydd Hugh Evans (Annibynnol)
• Y Cynghorydd Peter Fox (Ceidwadwyr)

16.05 Gwasanaethau cyhoeddus rhagorol: Addysg
Ar ôl ymrwymo i wella deilliannau addysgol yn ddi-baid, mae rôl byd llywodraeth leol yn nhrefn addysg Cymru wedi tynnu cryn dipyn o sylw’r bobl a’r gwleidyddion. Nod ein sesiwn olaf fydd ystyried beth yn union yw rhagoriaeth ym maes addysg, yn ogystal â disgrifio’r hyn mae dau o gynghorau blaengar Cymru wedi’i gyflawni ar drywydd gwasanaethau addysg lleol rhagorol.

• Ann Keane, Prif Arolygydd Ei Mawrhydi dros Addysg a Hyfforddiant yng Nghymru
• Y Cynghorydd Eryl Williams, Dirprwy Arweinydd Cyngor Sir Ddinbych
• Eifion Evans, Cyfarwyddwr Strategol Dysgu a Phartneriaethau Cyngor Sir Ceredigion

DIWEDD

Categorïau: Newyddion

  About

Mae Cymdeithas Llywodraeth Leol Cymru (WLGA) yn cynrychioli buddiannau byd llywodraeth leol ac yn hyrwyddo democratiaeth leol yng Nghymru.

  Cysylltwch â ni
   Cymdeithas Llywodraeth Leol Cymru

Tŷ Llywodraeth Leol
Rhodfa Drake
Caerdydd, CF10 4LG

Ffôn : 029 2046 8600
E-bost : enquiry@wlga.gov.uk
Oriau busnes : Llun - Iau 8:30 - 5:00, Gwen - 08:30 - 16:30