Gofyn am gymorth y bobl mewn sefyllfa anodd

Dydd Mercher, 16 Hydref 2013

Yn sgîl cyhoeddi manylion dyraniad ariannol pob cyngor lleol ar gyfer y ddwy flynedd nesaf ddoe, mae cadarnhad bod byd llywodraeth leol Cymru yn wynebu toriadau na welodd eu tebyg erioed wrth geisio diogelu gwasanaethau cyhoeddus hanfodol. 

Ar ôl i nifer o gynghorau gyhoeddi yr wythnos hon faint o doriadau roedden nhw’n eu hwynebu a sut y byddai’r rheiny’n effeithio ar eu hardaloedd, mae WLGA yn annog pobl i gydnabod yr anawsterau sydd gan eu cynghorau a chydweithio â nhw i flaenoriaethu gwasanaethau hanfodol er lles eu cymunedau. 

Ar gyfartaledd, bydd dyraniad craidd pob cyngor lleol yn gostwng o 3.5% yn 2014-15. Mae disgwyl y bydd rhagor o doriadau fel y bydd byd llywodraeth leol yn wynebu diffyg cyllidebol o £460 miliwn erbyn diwedd 2016. Mae’r cynghorau ac iddyn nhw’r toriadau mwyaf wedi’u diogelu trwy bennu isafswm. 

Mewn ardaloedd sy’n teimlo effeithiau gwaethaf y llymder, bydd Llywodraeth Cymru ac WLGA yn parhau i gydweithio i leddfu’r effeithiau hynny cyhyd ag y bo modd. 

Felly, byddan nhw’n parhau i ariannu Cynllun Gostwng Treth y Cynghorau am flwyddyn ychwanegol, ac mae WLGA wedi croesawu’r £22 miliwn mae Llywodraeth Cymru wedi’u rhoi i helpu pobl fwyaf bregus ein cymdeithas ni. 

Meddai’r Cynghorydd Aaron Shotton (Sir y Fflint), Dirprwy Arweinydd WLGA a’r Llefarydd dros Faterion Ariannol: 

“Dyma’r gyllideb waethaf o lawer i fyd llywodraeth leol ers datganoli a dim ond os bydd gyda nhw’r rhyddid i ddod i benderfyniadau er lles eu cymunedau y gall cynghorau lleol ateb yr her. Mae pob cyngor lleol yng Nghymru am arloesi a newid y modd mae’n rhoi ei wasanaethau, ond dim ond heb gymaint o reoleiddio a chyfarwyddo gwladol y bydd modd gwneud hynny.” 

“Beth bynnag wna’r cynghorau, mae’r toriadau yma’n golygu y bydd gwasanaethau cyhoeddus byd llywodraeth leol Cymru yn wahanol o lawer ymhen tair/pum mlynedd. Rhaid i gymunedau ledled y wlad ailystyried pa wasanaethau mae’n rhesymol disgwyl i’w cynghorau lleol eu cynnig, a rhaid i’r cynghorau lleol a’u cymunedau drin a thrafod penderfyniadau anodd iawn am y gwasanaethau sydd i’w blaenoriaethu.” 

Meddai’r Cynghorydd Anthony Hunt (Tor-faen), Dirprwy Lefarydd dros Faterion Ariannol: 

“Mae byd llywodraeth leol wedi bod yn paratoi ar gyfer storm ariannol ers tro, ac rydyn ni wedi ymdopi â thoriadau o dros 8% eisoes yn ôl Sefydliad yr Astudiaethau Ariannol. Yn sgîl y cyhoeddiad heddiw, fodd bynnag, dylai adrannau gwladol a lleol asesu’n syth faint mae modd ei fforddio, ei gyflawni a’i gynnal mewn sefyllfa ariannol mor anodd.” 

“Y gwir syml yw na all y cynghorau lleol ymdopi â’r toriadau llym yn eu cyllidebau nhw os na fydd Llywodraeth Cymru yn rhoi rhagor o ryddid ariannol iddyn nhw ac yn mynd ati i gynllunio’n well ar gyfer y tymor hir. Rydyn ni’n cydnabod faint mae Llywodraeth Cymru wedi’i wneud dros y tair blynedd diwethaf i’n helpu ni i ddiogelu gwasanaethau cyhoeddus ond, i ymdopi â thoriadau sy’n debyg i’r rhai yn Lloegr bellach, bydd angen inni gael yr un hyblygrwydd â chynghorau lleol Lloegr. Ar ben hynny, mae’r cynghorau lleol yn gofyn am rywfaint o sicrwydd o ran faint o arian fydd ar gael yn y dyfodol fel y gallan nhw flaenoriaethu gwasanaethau mewn modd strategol a chydlynol. Byddai o gymorth pe na bai rhannau penodol o’r gyllideb yn cael eu corlannu, ac mae’r bwriad i gynnwys grantiau blaenorol gwerth £39.3 miliwn yn y dyraniad cyffredinol yn argoeli’n dda i’r perwyl hwnnw. Mae’r Gweinidog dros Faterion Llywodraeth Leol wedi cyhoeddi y bydd yn adolygu pob math o gorlannu ledled y wlad, ac mae byd llywodraeth leol yn cefnogi hynny’n gryf.” 

DIWEDD

Categorïau: Newyddion

  About

Mae Cymdeithas Llywodraeth Leol Cymru (WLGA) yn cynrychioli buddiannau byd llywodraeth leol ac yn hyrwyddo democratiaeth leol yng Nghymru.

  Cysylltwch â ni
   Cymdeithas Llywodraeth Leol Cymru

Tŷ Llywodraeth Leol
Rhodfa Drake
Caerdydd, CF10 4LG

Ffôn : 029 2046 8600
E-bost : enquiry@wlga.gov.uk
Oriau busnes : Llun - Iau 8:30 - 5:00, Gwen - 08:30 - 16:30