Cyrhaeddodd Cyngor Bwrdeistref Sirol Caerffili’r rhestr fer ar gyfer wobr 'Tîm Gwasanaeth Gorau: Gwasanaethau Iechyd yr Amgylchedd, Safonau Masnach a Rheoleiddio' ar gyfer ei Wasanaeth Olrhain Cysylltiadau.

Cafodd y tîm Tracio, Olrhain a Diogelu'r cyngor ei greu yn ystod cyfnod eithriadol i ddarparu gwasanaeth olrhain cysylltiadau yn y gymuned, gan gyflogi pobl leol i gefnogi'r gymuned yn ystod y pandemig.

Bwriad y gwasanaeth oedd cydweithio i sefydlu gwasanaeth Olrhain Cysylltiadau i helpu adfer cymdeithasol ac economaidd ein cymunedau, mewn modd sy'n ddiogel ac sy'n amddiffyn y GIG a'n timau gofal cymdeithasol. Dechreuodd Caerffili ei wasanaeth gyda thîm o ddeugain o staff wedi'u hadleoli gan ddefnyddio model gweithio o bell.

Mae'r tîm bellach yn gweithredu gwasanaeth olrhain cysylltiadau soffistigedig sy'n perfformio'n dda, sy'n hanfodol i'n hymateb i COVID-19 ac yn cynnig cefnogaeth a chyngor cynhwysfawr i'n dinasyddion i'w cynorthwyo i gydymffurfio â gofynion hunan ynysu i helpu cadw ein cymunedau'n ddiogel.

Enillodd Cyngor Bwrdeistref Sirol Caerffili wobr am y Tîm Gwasanaeth Gorau: Gwasanaeth Arlwyo, am yr ymateb i ddosbarthu prydau ysgol am ddim yn ystod y pandemig.

Ym mis Mawrth 2020, cyhoeddodd Llywodraeth Cymru y byddai ysgolion yn cau ar unwaith oherwydd y pandemig COVID-19. Roedd Cyngor Bwrdeistref Sirol Caerffili yn wynebu'r her o sut i ddarparu gwasanaeth prydau ysgol am ddim i dros 6,243 o ddisgyblion.

Dangosodd tîm arlwyo'r awdurdod lleol sgiliau entrepreneuriaeth, creadigrwydd ac arweinyddiaeth gadarn gan weithredu gwasanaeth darparu prydau ysgol am ddim i'r cartref sy'n cynnwys gweithio mewn partneriaeth â chyflenwyr lleol a dros 20 maes gwasanaeth yn yr awdurdod lleol.

Cyrhaeddodd Cyngor Bwrdeistref Sirol Caerffili’r rhestr fer am y Wobr Tîm Gwasanaeth Gorau: Chwaraeon, Hamdden a Gwasanaethau Diwylliannol, am agwedd anhygoel y tîm tuag at adleoli yn ystod y pandemig.

Yn ystod cyfnod o her eithriadol, mae'r Tîm Gwasanaethau Chwaraeon a Hamdden yng Nghaerffili nid yn unig wedi parhau i ddarparu amrywiaeth eang a gwahanol o gyfleoedd chwaraeon a hamdden egnïol, ond hefyd wedi defnyddio ei adnoddau i gefnogi ymateb y Cyngor i COVID-19.

Roedd yn rhaid i awdurdodau lleol aildrefnu timau ac ailbennu staff i sicrhau bod gwasanaethau’n cael eu darparu’n effeithiol a hefyd i ddod o hyd i ffyrdd newydd o weithio gyda phartneriaid. Roedd un gell gydlynu ganolog ym mhob cyngor yn dod â phartneriaid fel rhai o’r maes iechyd, landlordiaid cymdeithasol cofrestredig, yr heddlu a’r gwasanaeth prawf, sefydliadau’r trydydd sector, ac ati, ynghyd i gynllunio a darparu gwasanaethau ar y cyd.

Mae’r profiadau hyn wedi helpu i siapio a chynllunio darpariaeth gwasanaethau cymorth digartrefedd a thai heddiw ac yn y dyfodol.

Parhau i gefnogi pobl ddigartref yn ystod pandemig y coronafeirws: canllawiau i awdurdodau lleol | LLYW.CYMRU

Mae manylion pellach wedi’i gasglu mewn Astudiaeth Leol Newydd (Ion 2021): Symud y Cydbwysedd: Addasu'n lleol, arloesi a chydwithio yn ystod y pandemig a thu hwnt

Mae cynghorau Wrecsam, Sir Ddinbych a Sir Y Fflint wedi gweithio mewn partneriaeth i ddarparu Gwasanaeth Cydlyniant Cymunedol Rhanbarthol i Ogledd Ddwyrain Cymru. Mae’r gwasanaeth yn cefnogi oddeutu 40 o grwpiau cymunedol a sefydliadau trydydd sector sydd yn eu tro yn cynnig cefnogaeth weithgar i gymunedau lleiafrifol. 

Nid oedd llyfrgelloedd Cyngor Sir Powys yn gallu parhau gyda’r cyfleuster archebu llyfrau trwy Gatalog y Llyfrgell yn ystod y pandemig.  A different system was urgently needed to allow customers to request ‘book collections’ to be picked up from selected libraries or delivered to their door, the council came up with the Library Order and Collect Service. Roedd angen system wahanol ar unwaith i alluogi cwsmeriaid i wneud cais i ‘gasglu llyfrau’ o lyfrgelloedd penodol neu eu cludo at eu drws, mae’r cyngor wedi dod i fyny gyda’r system Gwasanaeth Archebu a Chasglu Llyfrgell.

The Web Team at Powys County Council developed a web-based system in response to assessing whether eligible people were in need of regular food parcel deliveries, monitoring the wellbeing of vulnerable residents on a weekly or fortnightly basis and responding to needs for support from Powys Social Care or Community Connectors volunteers.

Mae Tîm y We Cyngor Sir Powys wedi datblygu system ar y we sy’n ymateb i’r broses o asesu os oes angen parseli bwyd yn rheolaidd ar bobl cymwys, monitro lles preswylwyr diamddiffyn yn wythnosol neu bob pythefnos ac ymateb i’r angen am gefnogaeth gan Ofal Cymdeithasol Powys neu wirfoddolwyr Cysylltwr Cymunedol.  

Mae Cyngor Sir Ceredigion wedi creu Hwb Llesiant Gaeaf ar-lein newydd i gefnogi trigolion Ceredigion dros fisoedd hydref a gaeaf. 

Sefydlwyd y gwasanaeth cyfeillio i helpu’r rhai oedd yn teimlo’n ynysig ac eisiau rhywun i sgwrsio â nhw. Mae gwirfoddolwyr, gan gynnwys cynghorwyr, yn sgwrsio gyda phreswylwyr i helpu eu lles yn ystod y cyfnod hwn sy’n ansicr ac i rai yn gyfnod unig hefyd.

Mae’r gwasanaeth cyfeillio yn parhau ar ôl llawer o lwyddiant yn ystod y cyfnod clo.

Mae Cyngor Gwasanaethau Gwirfoddol Sir Ddinbych hefyd yn parhau gyda’u cefnogaeth, gan gysylltu gwirfoddolwyr gyda’r rhai sydd angen ychydig o gymorth ychwanegol e.e. gyda siopa a chasglu presgripsiynau.

Mae Pecyn Adnoddau Cymunedol Cyngor Sir Ddinbych, sydd wedi ei lunio i helpu preswylwyr gyda chefnogaeth yn ystod y cyfnod clo, yn parhau i gael ei ddiweddaru ac ar gael ar y wefan.

Fe gynhaliodd Cyngor Castell-nedd Port Talbot arolwg o’u holl ysgolion yn ymwneud â’u darpariaeth dysgu o bell a lluniwyd Cynllun Parhad Dysgu a chafodd ei rannu gyda’r holl ysgolion o ganlyniad.

Roedd yr arolwg yn nodi unrhyw ddiffygion yn ymwneud â hyfforddiant a’r gefnogaeth oedd ei hangen a chefnogwyd unrhyw ysgol oedd angen cymorth technegol er mwyn darparu dysgu o bell gan swyddogion y cyngor.

Mae’r cyngor wedi darparu dros 1000 o ddyfeisiau ar gyfer disgyblion nad oes ganddynt offer TG priodol na / neu fynediad i’r rhyngrwyd.

Wrth baratoi ar gyfer ailagor, fe baratôdd yr holl ysgolion yng Nghastell-nedd Port Talbot gynlluniau adfer ac asesiadau risg wedi eu seilio ar y canllawiau a ddarparwyd gan dîm gwella ysgolion y cyngor a Llywodraeth Cymru, a darparodd y cyngor ganllawiau ar Ddysgu Cyfunol. Wrth i'r ysgolion ailagor fe sicrhaodd y cyngor fod Penaethiaid yn derbyn cefnogaeth wythnosol i roi'r wybodaeth ddiweddaraf iddynt ar ddatblygiadau allweddol ac i drafod pryderon. Sefydlwyd porthol Cwestiynau Cyffredin pwrpasol.

Fe ddarparodd Gwasanaeth Lles Gofalwyr y Cyngor linell gymorth 24 awr i gefnogi gofalwyr yn ystod y cyfnod clo. Derbyniodd y gwasanaeth lefel uchel o alwadau a phrofodd i fod yn wasanaeth gwerthfawr i ofalwyr yn ystod y cyfnod heriol hwn.

Mae gwasanaethau gofalwyr y cyngor wedi datblygu/cyflwyno ystod o ffyrdd i gyfathrebu gyda gofalwyr yn ystod y pandemig, gan gynnwys posteri a gwybodaeth, galwadau ffôn uniongyrchol i wirio lles gofalwyr, negeseuon ebost rheolaidd, defnyddio technoleg fideo fel zoom a defnyddio'r cyfryngau cymdeithasol.  Hefyd mae gwasanaethau fel sesiynau cwnsela a chyngor wedi eu darparu dros y ffôn i gefnogi gofalwyr.

Mae trefniadau wedi eu gwneud i ofalwyr ym mwrdeistref sirol Pen-y-bont ar Ogwr i dderbyn Cyfarpar Diogelu Personol yn unol â'r canllawiau cenedlaethol.

Cysylltwyd â’r holl denantiaid cyngor o leiaf unwaith ac mae swyddogion yn parhau gydag ail rownd o alwadau lles, er bod ail gychwyn swyddogaethau tai eraill a'r ffaith fod nifer o denantiaid yn dychwelyd i'w gwaith yn effeithio ar hyn bellach. Mae tenantiaid nad oedd modd cysylltu â nhw dros y ffôn wedi derbyn llythyr yn gofyn iddynt gysylltu â’u Swyddfa Dai.

Yn ystod y pandemig mae'r gefnogaeth a gynigiwyd gan Swyddogion Tai y cyngor wedi cynnwys cyngor a chymorth ariannol, cymorth gyda chyflwyno ceisiadau am Gredyd Cynhwysol a Thaliadau Disgresiwn at Gostau Tai, trefnu cynlluniau talu rhent fforddiadwy gyda thenantiaid sydd wedi bod ar ffyrlo ac atgyfeiriadau i Gymdeithas Mudiadau Gwirfoddol Wrecsam am barseli bwyd, dosbarthu presgripsiwn a siopa. 

Mae swyddogion hefyd wedi hyrwyddo gwasanaethau a allai fod o fudd i denantiaid oedd yn ynysu ac wedi gwneud atgyfeiriadau i asiantaethau sy’n cynnig cefnogaeth a chyngor ar unigrwydd, trais domestig, iechyd meddwl ac ymddygiad gwrth gymdeithasol. Roedd swyddogion hefyd yn cynghori ar y ddarpariaeth prydau ysgol am ddim ac yn codi ymwybyddiaeth o dwyll i helpu i gadw tenantiaid diamddiffyn yn ddiogel. I rai tenantiaid roedd y galwadau’n golygu unigolyn cyfeillgar y gallant siarad â nhw gan eu bod yn teimlo’n ynysig. Croesawyd y galwadau ac roedd tenantiaid yn eu gwerthfawrogi.

I gyrraedd preswylwyr nad oes ganddynt fynediad i blatfformau digidol, mae’r cyngor wedi dosbarthu pamffledi i’r holl aelwydydd yn y fwrdeistref yn amlygu’r gefnogaeth gan y cyngor yn ystod pandemig Covid 19.  

Roedd hyn yn cynnwys gwneud pobl yn ymwybodol fod cefnogaeth ar gael mewn amryw o wahanol ieithoedd- er enghraifft mae tudalen ‘Cefnogaeth i bobl yn y pandemig’ ar wefan y cyngor yn cynnwys dolenni i adnoddau amlieithog Llywodraeth Cymru.

Cyhoeddodd y cyngor 90 o ddiweddariadau newyddion yn ymwneud â'r cyfnod clo yn sgil Covid-19 i gynulleidfaoedd allweddol, ar gyfradd o un y dydd rhwng Mawrth a Gorffennaf ac mae wedi datblygu hyn yn ddiweddariad bob pythefnos i roi gwybod i gynulleidfaoedd allweddol am y datblygiadau diweddaraf yn ystod y pandemig.

Mae’r cyngor yn gweithio’n agos gyda sefydliadau ambarél e.e. Cydlyniant Cymunedol Pen-y-bont ar Ogwr a’r Fforwm Cydraddoldeb a Chymdeithas Sefydliadau Gwirfoddol Pen-y-bont ar Ogwr i ddosbarthu gwybodaeth i grwpiau penodol.

Maent yn gweithio ochr yn ochr â phartneriaid fel Bwrdd Iechyd Cwm Taf Morgannwg, Heddlu De Cymru, Cynghorau Tref a Chymuned ayb i ddosbarthu gwybodaeth ac maent yn cefnogi’r partneriaid hyn drwy ddefnyddio sianeli cyfathrebu’r cyngor i rannu’r wybodaeth a gynhyrchwyd.

Mae asesiadau nawr yn cael eu cynnal drwy ddulliau digidol neu drwy sesiynau gardd lle cedwir pellter cymdeithasol.

Caiff sesiynau grŵp, fel côr y gofalwyr ifanc, eu cynnal nawr drwy zoom. Hefyd mae sesiynau un i un yn cael eu cynnal yn ddigidol ac yn yr awyr agored.

Mae’r cyngor yn cysylltu â’r holl ofalwyr ifanc yn wythnosol, a thrwy hyn fe archwilir cefnogaeth emosiynol ac ymarferol. Mae cefnogaeth ymarferol yn cynnwys cymorth gyda thasgau fel siopa, sy’n weithgaredd a allai fod wedi ei gefnogi’n flaenorol gan aelod o deulu estynedig. Mae cefnogi gofalwyr ifanc i ymgysylltu mewn sesiynau addysgol a chael mynediad i ddysgu digidol wedi bod yn faes cefnogaeth y mae’r gwasanaeth gofalwyr ifanc wedi gweithio gyda chydweithwyr yn y maes addysg i'w gyflawni.

Mae’r cyngor hefyd wedi darparu pecynnau gweithgaredd ac adnoddau i ofalwyr ifanc yn rheolaidd.

Mae’r lefel uchel o gyswllt sydd wedi ei gynnal â gofalwyr ifanc yn ystod y pandemig wedi galluogi’r cyngor i addasu i’w hanghenion cymorth, tra’n gweithio mewn dull sy’n glynu at ganllawiau'r llywodraeth.

Cyhoeddodd Llywodraeth Cymru bod £7M ar gael i ALl ddarparu prydau ysgol am ddim i ddisgyblion cymwys yn ystod gwyliau’r Pasg, a £33M ychwanegol hyd at ddiwedd gwyliau’r haf. Mewn ymateb, cynhaliodd a rheolodd CLlLC gyfarfodydd ar-lein cenedlaethol a rhanbarthol gydag arlwywyr ALl a Llywodraeth Cymru i olrhain a rhannu gwybodaeth am ymateb arlwywyr ysgolion a materion oedd yn codi. Roedd y cyfarfodydd hyn yn cyfrannu at Ganllawiau Prydau Ysgol am Ddim a gyhoeddwyd gan Lywodraeth Cymru.

Yn ystod y cyfnod dechreuol, datblygodd yr ALl ddarpariaeth yn unol â’u hanghenion a galw lleol a chynigiwyd y dewisiadau canlynol: taliadau uniongyrchol (17), danfon bwyd (10), talebau bwyd (8) neu wasanaeth casglu (1). Fodd bynnag, roedd y mwyafrif o ALl yn cynnig nifer o ddewisiadau, a oedd yn gweithio’n dda ac yn dangos pwysigrwydd dull lleol i gefnogi eu cymunedau lleol.

Datblygodd a chyhoeddodd CLlLC daflen wybodaeth Gwneud y Mwyaf o'ch taliadau neu dalebau Prydau Ysgol am Ddim i bob ALl er mwyn eu rhannu â rhieni, gan ddarparu argymhellion defnyddiol ar gynllunio, siopa a pharatoi bwyd maethlon, ynghyd â rhestr siopa posibl. Roedd Data Cymru hefyd yn casglu data ar ymateb ALl i ddarparu prydau ysgol am ddim yn ystod y cyfnod hwn.

Gellir dod o hyd i ragor o wybodaeth ar yr ymateb dechreuol yn y Cyflwyniad 'Trosolwg o ymatebion Prydau Ysgol am Ddim  i COVID-19 yng Nghymru'.  

Ar ddechrau’r cyfnod clo, nid oedd nifer o wirfoddolwyr y banciau bwyd oedd yn hŷn ac mewn perygl, yn gallu cefnogi’r banciau bwys yn uniongyrchol, ac roedd heriau cadw pellter cymdeithasol mewn unedau bychain.  Yn ogystal â hynny, roedd ceisiadau cynyddol am dalebau bwyd gan y Gwasanaethau Cymdeithasol, Cychwyn Cadarn a Chymdeithasau Tai.  Roedd rhaid i nifer o asiantaethau cymorth symud i weithio o adref ac roedd hyn yn ei gwneud yn anodd i rai gael gwybodaeth a chymorth yn y ffyrdd arferol, oedd yn cynnwys cau Canolfannau Cymunedol y Cyngor a oedd yn ddull atgyfeirio ar gyfer unigolion i gael mynediad i systemau banciau bwyd.

Ynghyd â banciau bwyd, sefydlwyd nifer o fentrau mynediad gan gynnwys system atgyfeirio digidol - gan adlewyrchu manylion “taleb” sy’n dangos holl wybodaeth sydd ei angen gan fanciau bwyd; tîm trawsadrannol, ymroddgar y cyngor yn gweithio gyda rheolwyr y banciau bwyd, yn gweithredu fel cyswllt rhwng yr unigolyn, asiantaethau a chludiant gyda mesurau diogelu ac ati.

Roedd cymorth hael Reuben Foundation wedi darparu 8 wythnos o gyflenwadau bwyd - £32,000 o fwyd. Mae’r mwyafrif wedi cael eu darparu erbyn hyn, ond mae’r cyflenwadau nad oedd yn gallu cael eu cadw’n lleol wedi cael eu rhoi yng Nghae Ras Chepstow.

Dolen fideo Partneriaeth Cymorth Banciau Bwyd Cae Ras Chepstow/Reuben Foundation a Chyngor Sir Fynwy

https://www.youtube.com/watch?v=5NZQRnBN4eI&feature=youtu.be

Ar lefel ranbarthol, fe weithiodd y cyngor gyda Chynghorau Sir Gaerfyrddin a Cheredigion, Awdurdod Parc Cenedlaethol Arfordir Penfro a Bwrdd Iechyd Prifysgol Hywel Dda i gynghori Llywodraeth Cymru ar yr ymagwedd tuag at ailagor yr economi twristiaeth yn ddiogel. O ran ôl troed Sir Benfro mae grŵp tasg a gorffen seilwaith twristiaeth, yn cynnwys Cyngor Sir Penfro, Awdurdod Parc Cenedlaethol Arfordir Penfro, Twristiaeth Sir Benfro a PLANED, yn ogystal â phartneriaid eraill fel yr Ymddiriedolaeth Genedlaethol a Heddlu Dyfed Powys, wedi cydweithio i gydlynu’r ymagwedd tuag at ailagor y seilwaith ymwelwyr a’r strategaethau cynllunio risg a chyfathrebu.

Sefydlodd yr awdurdod Ganolfan Rheoli Digwyddiadau a oedd yn gweithredu saith diwrnod yr wythnos, o fore tan nos, drwy gydol cyfnod gwyliau’r haf ac yn cynnwys cyfarfodydd amlasiantaeth yn cynnwys yr Heddlu, Asiantaeth y Môr a Gwylwyr y Glannau, Tân ac Achub y gwasanaeth Ambiwlans ac Awdurdod Parc Cenedlaethol Arfordir Penfro. Roedd tîm croesawu ymwelwyr, yn ogystal â staff o ystod o adrannau’r cyngor ac asiantaethau partner, yn bwydo gwybodaeth ar lawr gwlad i'r Ganolfan Rheoli Digwyddiadau er mwyn sicrhau datrysiad cyflym. Ymhlith y materion a gâi eu rheoli roedd cadw pellter cymdeithasol, sbwriel, ymddygiad gwrthgymdeithasol, gwersylla gwyllt, troseddau parcio ayb. 

Fe gynhaliwyd arolwg ar gyfer preswylwyr a busnesau er mwyn deall pryderon a blaenoriaethau pobl a sefydlwyd Grŵp Tasg a Gorffen er mwyn canolbwyntio ar sut i ymgymryd ag adferiad economaidd mewn dull diogel yn seiliedig ar wybodaeth. Mae’r grŵp hwn yn cynnwys cynrychiolwyr o Casnewydd Nawr Ardal Gwella Busnes , Heddlu Gwent, Cynrychiolwyr Busnes (gan gynnwys y Siambr Fasnach) a grwpiau’r trydydd sector fel Grŵp Mynediad Casnewydd, Guide Dogs Cymru a Pobl Casnewydd yn Gyntaf. Mae’r grŵp wedi bod yn canolbwyntio ar gyfathrebu a gwybodaeth, cefnogi busnesau Casnewydd, creu lle a diogelwch y cyhoedd.

Mae’r llyfrgelloedd wedi gwneud defnydd helaeth o’r cyfryngau cymdeithasol, yn arbennig Facebook a Twitter, i ddarparu gweithgareddau niferus gan gynnwys amseroedd stori dwyieithog o lyfrgell y Bont-faen, a fideos amser rhigymau o lyfrgell Penarth.

Mae rhan helaeth y gwaith o greu’r fideos hyn yn cael ei wneud gan staff o gartref yn defnyddio eu hoffer eu hunain a’u harbenigedd eu hunain o ran ffilmio a golygu cynnwys fideo.

Mae clybiau arlein ar gyfer oedolion a phlant wedi eu sefydlu yn lle’r clybiau presennol sydd wedi eu lleoli yn y llyfrgell gan gynnwys clwb llyfrau arlein, clybiau lego arlein, clybiau côd a chlybiau celf.

Roedd cam un y broses o ailagor llyfrgelloedd Bro Morgannwg yn cynnwys darparu gwasanaeth llyfrau Clicio a Chasglu i gwsmeriaid, a datblygwyd system archebu arlein sydd wedi profi’n effeithiol.

Daeth presenoldeb cyffredinol Llyfrgelloedd Bro Morgannwg ar y cyfryngau cymdeithasol yn ganolbwynt ac maent wedi canfod eu bod yn cyrraedd cynulleidfa newydd ehangach drwy gyhoeddi cynnwys diddorol a doniol yn gyson yn hytrach na gwneud cyhoeddiadau a rhannu diweddariadau yn unig.

Yn ystod y cyfnod clo, fe wirfoddolodd y mwyafrif o staff i gael eu hadleoli i’r cynllun cyfeillio, i gasglu presgripsiynau a siopa ar gyfer preswylwyr diamddiffyn y fwrdeistref sirol a oedd yn gwarchod eu hunain. Ymunodd eraill â Thîm y Rhaglen Tracio ac Olrhain

Mae canolfan addysg wedi ei haddasu dros dro i weithredu fel canolbwynt dosbarthu. Caiff rhoddion eu casglu gan staff a chaiff parseli eu creu i’w dosbarthu i fanciau bwyd.

Mae’r bar a’r tŷ bwyta wedi eu defnyddio ar gyfer darparu canolbwynt gofal plant a gaiff ei gynnal mewn partneriaeth â Gwasanaeth Ieuenctid Cyngor Bwrdeistref Sirol Caerffili, y gwasanaeth Ysgol a Cherddoriaeth, Tîm Datblygu’r Celfyddydau a’r Gwasanaeth Ysgolion Iach er mwyn lleddfu materion yn ymwneud â gofal plant yn ystod gwyliau’r haf ar gyfer Gweithwyr Golau Glas.

Mae paratoadau ar gyfer y ‘normal newydd’ wedi cynnwys darparu gweithdai arlein a darparu gwasanaeth allgymorth i ysgolion. Mae’r caffi wedi ailagor a’r gerddi ffurfiol ac ardal y patio yn cynnwys seddi i eistedd yn yr awyr agored. Mae prydau i fynd a’r cinio dydd Sul wedi mynd o nerth i nerth.  

Mae wedi bod y brif ganolfan ar gyfer rhoi gwaed yng Ngogledd Ddwyrain Cymru, gan gefnogi’r Gwasanaeth Iechyd i gynnal eu cyflenwadau gwaed.

Gan weithio gyda gwasanaethau cymdeithasol y cyngor, maent wedi helpu gyda dosbarthu cyflenwadau bwyd i deuluoedd mewn angen o fewn y sir. Maent hefyd wedi cynnal apêl ‘Bocs Enfys’ llwyddiannus, a oedd yn gofyn i aelodau o’r gymuned i roi bocsys o ddeunyddiau celf a chrefft ar gyfer pobl ifanc ddiamddiffyn. Cafodd dros 300 eu rhoi a’u dosbarthu.

Symudodd y theatr ei holl weithdai wythnosol arlein (o'r grwpiau dementia i’r sesiynau ieuenctid) ac mae wedi bod yn eu darparu i dros 200 o bobl bob wythnos.

Dros yr haf, fe ddaeth y theatr yn un o’r prif ganolfannau ar gyfer plant diamddiffyn ac anabl yn Sir y Fflint a hefyd roedd yn cynnig lleoedd i blant gweithwyr y Gwasanaeth Iechyd yng Ngogledd Cymru yn ystod gwyliau’r haf.

Mae'r theatr hefyd wedi cefnogi bachgen ifanc lleol, sydd wedi ei dderbyn i'r Ysgol Fale Frenhinol, ond y mae ei le wedi ei ohirio. Wedi i’w gynghorydd lleol gysylltu mae wedi bod yn hyfforddi ddwywaith yr wythnos ar y llwyfan.

Sefydlwyd rhif Rhadffôn i sicrhau fod gan breswylwyr fynediad hawdd at gefnogaeth ac mae timau’r canolfannau wedi dosbarthu dros 800 o barseli bwyd mewn argyfwng. Mae pecynnau gweithgaredd wedi eu darparu ar gyfer preswylwyr iau a hŷn, ac mewn cydweithrediad â chydweithwyr yn y maes Iechyd darparwyd bwndeli babi i rieni newydd sy'n ei chael yn anodd yn ystod y cyfnod clo.  

Mae staff y canolfannau hefyd wedi cysylltu â dros 5000 o breswylwyr oedd yn gwarchod eu hunain. Maent wedi darparu gwasanaeth gwirio yn ystod y galwadau hyn, gan gynnig cefnogaeth a gwneud atgyfeiriadau i asiantaethau partner pan fo angen. Mae cymorth cyffredinol gyda siopa, casglu presgripsiwn, creu cyfeillgarwch a cherdded cŵn wedi ei ddarparu gan atgyfeiriadau i Volunteering Matters Cymru.  

Mae grwpiau cymunedol eraill wedi bod yn awyddus i helpu preswylwyr diamddiffyn, gan gynnwys Cymdeithas Cymuned Yemeni Casnewydd, sydd wedi bod yn dosbarthu bwyd i breswylwyr oedd yn hunan ynysu ac Achub y Plant, sydd wedi darparu eitemau hanfodol i deuluoedd, gan gynnwys mynediad i adnoddau digidol. Nododd arolwg yng Nghasnewydd nad oedd gan dros 2,500 o blant fynediad i ddyfais ddigidol neu gysylltiad rhyngrwyd dibynadwy. O ganlyniad cafodd bron i 800 o ddyfeisiadau eu benthyg i ddisgyblion yn ogystal â 1261 o unedau i ddarparu cysylltiad rhyngrwyd 4G.

Cafodd grwpiau eraill o bobl a oedd angen cefnogaeth eu nodi gan aelodau a swyddogion hefyd, gan gynnwys pobl oedd angen hunan ynysu ac nad oeddent yn derbyn unrhyw gefnogaeth, gofalwyr ifanc, rhieni plant oedd yn gymwys am brydau ysgol am ddim nad oeddent yn gallu derbyn taliadau BACS, a gofalwyr pobl oedd yn gwarchod eu hunain ac yn hunan ynysu.

Derbyniodd tua 1,300 o bobl gefnogaeth gan y gwasanaeth rhwng diwedd Mawrth 2020 a diwedd Mehefin 2020.

Sefydlwyd canolfan fwyd lle roedd staff o nifer o wahanol adrannau’n cydweithio i gael bwyd, sicrhau ei fod yn cael ei storio’n ddiogel, ymdrin a dosbarthu, gwneud y gwaith dosbarthu, cadw cofnodion da, paratoi bwydlenni iach oedd yn darparu ar gyfer gofynion deietegol penodol, a sicrhau darpariaeth bwyd brys pan oedd amgylchiadau’n gofyn am hynny. Cafodd y trefniadau hyn eu nodi gan Lywodraeth Cymru fel enghraifft o arfer da.

Fe wirfoddolodd tua 100 o weithwyr yn eu hamser eu hunain a chofrestrodd tua 450 o breswylwyr i fynegi diddordeb mewn gwirfoddoli gyda’r gwasanaeth. Cafodd gwirfoddolwyr eu hyfforddi ac yna aethant ati i weithio gyda chynghorwyr lleol i gefnogi'r gymuned leol. Fe fydd Cydlynydd Gwirfoddolwyr yn cael ei recriwtio er mwyn cefnogi'r prosiect a’i weithgarwch ac mae strategaeth yn cael ei datblygu gyda mewnbwn gan gynghorwyr a sefydliadau cymunedol i sefydlu’r hyn fydd ei angen yn y ‘normal newydd'.

Fe grëwyd hwn i brofi’r ddamcaniaeth y byddai o gymorth i breswylwyr yn ystod Covid-19 drwy eu cyfeirio at fusnesau lleol, amlygu busnesau lleol gyda rhestr ddigidol ar ein gwefan a helpu i gefnogi a hybu’r economi leol.

Mae wedi cael effaith gadarnhaol, gyda 6,000 o ymweliadau â’r dudalen ers ei lansio. Fe fu nifer o breswylwyr yn siopa am y tro cyntaf gyda’u gwerthwr llysiau a ffrwythau lleol, cigydd neu siop fferm gan nad oeddent yn gallu siopa arlein gyda'r archfarchnadoedd mawr nad oedd yn gallu ymdopi gyda’r galw ac am y tro cyntaf fe gafodd nifer o fusnesau lleol, a oedd wedi eu heithrio'n ddigidol, y cyfle i gyrraedd cwsmeriaid newydd arlein.

Mae fersiynau eraill wedi eu darparu, gan wella cynllun y cyfeiriadur, creu categorïau i’w gwneud yn haws i breswylwyr i leoli busnesau a sefydlu cronfa ddata i storio a rheoli rhestrau busnes.

Mae'r Cyngor nawr yn bwriadu adeiladu ar y gwaith sydd eisoes wedi ei wneud yn ystod Covid-19 i ddod â’r cyngor, ei fusnesau a’i breswylwyr yn nes at ei gilydd, gyda’r weledigaeth o greu platfform ar gyfer stryd fawr rithwir i gyd-fynd â (ond nid cystadlu â’r) stryd fawr draddodiadol.

Fe gydlynodd y cyngor ‘rwydwaith cymunedol rhithwir’, gyda phwrpas clir ar y cyd i ddiogelu bywyd a chefnogi cymunedau, heb unrhyw fylchau nac unrhyw ddyblygu.  

Tra roedd y grwpiau cymunedol yn gallu datblygu datrysiadau cyflym a lleol oedd yn newid bywydau pobl yn ystod y cyfnod clo a'r cyfnod o warchod, gallai'r cyngor ddarparu strwythur drwy weithio mewn partneriaeth. Cafodd yr holl unigolion eu sgrinio yn broffesiynol ac effeithlon gan weithwyr cymdeithasol i sicrhau ei bod yn briodol i wirfoddolwr eu cefnogi ac yna dyrannwyd y gefnogaeth mewn dull amserol.  

I gyd-fynd â'r rhwydweithiau rhithwir fe lansiodd y cyngor gymuned arlein - Ein Sir Fynwy, sy'n darparu strwythur amgen i bobl i ofyn am gymorth a chynnig cymorth.

Yn ymwybodol o’r potensial mewn cymunedau, mae’r cyngor yn darparu’r Rhaglen Arweinyddiaeth Gymunedol, sy'n cynnig ystod o gyfleoedd hyfforddiant, dysgu a datblygiad personol i wirfoddolwyr cymunedol, er enghraifft hyfforddiant Ysgrifennu am Grant yn Llwyddiannus i grwpiau gwirfoddol sy’n archwilio’r camau nesaf yn dilyn COVID-19.  

Roedd y cyngor yn defnyddio cymysgedd o reolaeth matrics a secondiadau i dynnu staff i mewn o adrannau Adfywio a Datblygu Economaidd, Refeniw a Budd-daliadau, y Timau Cyllid Allanol a Chyllid a Chyflogadwyedd. Roedd rhan o hyn yn gydnabyddiaeth nad oes gan yr un tîm unigol y sgiliau i gyflawni popeth ac roedd yna ofyniad i weithio fel 'Tîm Sir Benfro’.

Mae Autism Wellbeing yn darparu ystod o wasanaethau i bobl awtistig a’u teuluoedd, ac mae hyn i gyd yn cael ei nodi gan egwyddorion Cyfathrebu Ymatebol ac Ymyrraeth Cysylltiad Synhwyraidd. Maent yn darparu llinell gymorth dosturiol, llawn gwybodaeth i bobl awtistig a rhieni ar blant sy'n awtistig – 07393664048, Yn ychwanegol at hyn, mae Autism Wellbeing yn gweithredu dau grŵp cefnogaeth gan gymheiriaid ar-lein, un ar gyfer pobl awtistig  ac un ar gyfer rhieni ar blant awtistig . Mae’r grwpiau hyn yn ofodau diogel lle gall aelodau'r grŵp rannu profiadau a syniadau, yn ogystal â rhoi, a derbyn cefnogaeth.

Yn ystod pandemig Covid-19, mae Autism Wellbeing wedi derbyn grant gan Gronfa Ymateb Gymunedol i Covid-19 Sir Gaerfyrddin, a gefnogir gan Gyngor Sir Caerfyrddin, i lunio Pecyn Cefnogaeth Covid-19 i Deuluoedd gyda Phlant Awtistig. Mae’r pecyn wedi bod yn boblogaidd iawn, ac wedi cael ei rannu’n eang gan gynghreiriad megis y Tîm Awtistiaeth Cenedlaethol ar y cyfryngau cymdeithasol. Mae’r pecyn yn cynnwys 17 taflen wybodaeth ar bynciau sy’n cynnwys bob un o’r wyth system synhwyraidd, yn ogystal â syniadau i gefnogi rhieni, plant a theuluoedd i reoli eu hunain ac eraill - Adnoddau Am Ddim C-19.

Dyweddodd Banc Bwyd Y Drenewydd, a ariennir gan Salvation Army: “Rydym wedi gorfod cau ein siop a thrwy hynny, wedi colli’r cyfle i barhau i godi arian ein hunain drwy werthu ein nwyddau. Fe droesom at eich arian chi ar unwaith i’n helpu ni.”  

Dywedodd y Cyng. David Jenkins, aelod o fwrdd gweithredol y cyngor dros adnoddau, a chyfarwyddwr Egni Sir Gâr Cyfyngedig, cymdeithas egni budd cymunedol a sefydlwyd gan y Cyngor yn 2015: “Mae pobl yn gwneud mwy o ddefnydd nag erioed o’r banciau bwyd er mwyn darparu prydau. Mae’n gyfnod heriol i bawb wrth i bandemig y coronafeirws barhau. Drwy ailgylchu ein taliad llog solar, bydd yn helpu’r rhai sy’n ei chael yn anodd ac yn methu fforddio hanfodion bywyd.”

Dywedodd Arweinydd y Cyngor, Emlyn Dole: “Rydw i wrth fy modd fod y cyngor wedi gallu cymryd cyfrifoldeb dros reoli’r pecynnau bwyd i drigolion agored i niwed sy’n gwarchod yn Sir Gâr. “Mae’n golygu y gallwn weithio gyda chyflenwyr lleol a chasglu cynnyrch lleol i’r pecynnau sy’n bwysig iawn, gan ei fod yn cefnogi ein heconomi leol ni, yn ogystal â darparu bwyd ffres a lleol i’n trigolion.”

• Cymorth un i un ‘ar y we’ parhaus i oedolion diamddiffyn, neu i’r rheiny gydag anghenion sylweddol ym Mlaenau Gwent.
• Parti Diwrnod VE ar y we fel bod y gymuned yn gallu cadw mewn cysylltiad yn Wrecsam.
• Sir y Fflint wedi darparu llyfrau stori yn egluro Covid-19 i blant bach, yn cynnwys plant awtistig.
• Datblygwyd “cerdyn” i roi gwell mecanweithiau cyfathrebu i bobl awtistig gyda’r gwasanaethau brys yn ystod y cyfnod clo yn Sir Ddinbych.
•  “Fforwm” ar y we i oedolion awtistig ifanc yn datblygu sgiliau bywyd yng Nghaerdydd a’r Fro.
• Dadansoddiad trylwyr o’r “gwersi a ddysgwyd” yn ystod y cyfnod clo, yn arwain at ail-ddylunio ac ail-ddatblygu rhai o’r gwasanaethau yn Nhorfaen.
• Deg “hwb” wedi’u hagor yn ystod y cyfnod clo i gefnogi teuluoedd yn Sir Benfro.
• Ymrwymiad gydag oedolion awtistig a’r rheiny gydag anabledd dysgu trwy gydol y cyfnod clo yng Ngwynedd.

Mae’r Tîm Awtistiaeth Genedlaethol wedi parhau i drefnu cyfarfodydd rhwydwaith Arweinwyr Awtistiaeth Genedlaethol bob chwarter ar y we, ac wedi cyflwyno cyfarfodydd “Hwb” rhanbarthol i annog ymrwymiad cadarn ar draws yr arbenigedd ac i roi cyfle i rannu arfer da ar lefel cenedlaethol, rhanbarthol a lleol. Mae’r lefelau presenoldeb wedi torri record trwy’r fformat newydd hwn gan fod mwy o Arweinwyr yn gallu mynychu gan nad oes angen neilltuo amser i deithio i’r cyfarfodydd.

Mae’r Arweinwyr yn parhau i chwarae rôl hanfodol mewn lledaenu gwybodaeth gan y Tîm Awtistiaeth Genedlaethol yn lleol ac yn cyflwyno polisi ac arweiniad cenedlaethol trwy rwydweithiau lleol ac mewn dull llawr gwlad.,Mae’r rhwydwaith yn parhau i ‘gyfeirio’r’ pobl y maen nhw’n ei gefnogi a chydweithwyr proffesiynol i wefan y Tîm Awtistiaeth Genedlaethol Gwybodaeth Coronafeirws (Covid-19) ac i dudalennau  Facebook a Twitter.

Yna mae’r adnoddau yn cael eu rhannu ar hwb dudalen we Tîm Awtistiaeth Genedlaethol Gwybodaeth Coronafeirws (Covid-19) a’u cyhoeddi ar dudalennau Tîm Awtistiaeth Genedlaethol Facebook a Twitter  Mae’r holl adnoddau y bydd y Grŵp yn eu llunio ar gael yn Gymraeg ac yn Saesneg, ac yn cynnwys, ond ddim yn gyfyngedig i:

• Rhestr Lawn o Adnoddau Cynorthwyol
• Covid-19 Cyngor Defnyddiol
• Canllawiau Dychwelyd i'r Ysgol i Rieni/ Gofalwyr (opsiwn sain wedi'i gwreiddio yn y ddogfen)
• Awtistiaeth a Chyfyngiadau’r Coronafeirws Ynghylch Ymarfer Corff Dyddiol
• Coronafeirws: Lle rydym ni arni yng Nghymru
• Beth Rydych Chi'n Gallu Gwneud/ Beth Sydd Ddim yn Eich Rheolaeth
• Profi, Olrhain a Diogelu (TTP): y broses yng Nghymru wedi'u hegluro

Mae’r cyfarfodydd yn cael eu cynnal ar y we sydd yn galluogi seicolegwyr a seiciatryddion o bob cwr o’r wlad i fynychu, ni fyddai’r arbenigwyr hyn ar gael fel arall oherwydd diffyg amser i deithio i’r cyfarfodydd.  Wrth i gyfyngiadau’r cyfnod clo barhau i gael eu llacio yng Nghymru, bydd y Grŵp yn cyfarfod yn llai aml ond yn parhau i ddatblygu cyngor ac arweiniad defnyddiol ynghylch achosion fel pontio nôl i ysgol, trafnidiaeth a brechiadau.

• Sesiynau galw heibio cyngor a gwybodaeth ar-lein
• Cyrsiau ôl ddiagnostig ar gyfer oedolion awtistig ar-lein
• Sesiynau hyfforddi ar-lein
• Casglu gwybodaeth yn ddigidol er mwyn hysbysu’r asesiadau diagnostig
• Cynnal sesiynau mewn gofod diogel e.e. yn yr ardd
• Defnyddio ‘Attend Anywhere’, ‘Zoom’ a ‘MS Teams’ i gynnig sesiynau cyngor, arweiniad a chefnogaeth
• Datblygu sesiynau ioga ar-lein
• Datblygu cefnogaeth gan gymheiriaid ar-lein

Mae ymchwil wedi cael ei adeiladu i mewn i nifer o’r prosiectau er mwyn archwilio effeithlonrwydd, effaith hirdymor a hyfywedd datblygu dull cymysg parhaus.  Mae’r adborth dechreuol gan nifer o fobl awtistig wedi bod yn gadarnhaol iawn, yn arbennig mewn ardaloedd gwledig. Mae wedi lleihau pryder o ran mynd i leoliadau, swyddfeydd ac ati. Bydd canlyniad yr ymchwil yn cael ei fwydo i mewn i gynlluniau datblygu hirdymor ar gyfer y Gwasanaeth Awtistiaeth Integredig a gwasanaethau awtistiaeth yn gyffredinol yng Nghymru.

I ddechrau, roedd E2C yn trafod profiadau, materion ac emosiynau  yr oedd ganddynt yn ystod cyfnod cynnar y clo, a gwahoddwyd Dr Sarah Brown (Seicolegydd Clinigol, Seicoleg Gymunedol Gwent, Bwrdd Iechyd Aneurin Bevan) i drafod sut allai pobl ifanc ddatblygu gwytnwch. O ganlyniad, fe wnaeth y bobl ifanc helpu i greu cynnwys ar gyfer straeon dyddiol y Gwasanaeth Ieuenctid ar Facebook ac Instagram, gan gynnwys ‘Dydd Mercher Lles’.   Roedd pobl ifanc yn rhan o dreialu llwyfannau cyfryngau cymdeithasol a ddefnyddiwyd gan gynnig gwaith digidol y Gwasanaethau Ieuenctid ar gyfer sesiynau galw heibio, clybiau amser cinio a ieuenctid ar-lein. 

Mae E2C wedi cynnal cyswllt gyda Fforwm Rhanbarthol De-Ddwyrain Cymru, ac ar hyn o bryd yn datblygu prosiect Ucan fel rhan o Gronfa Trawsnewid Anghenion Dysgu Ychwanegol Llywodraeth Cymru. Mae gweithio’n rhanbarthol wedi galluogi E2C i rannu profiadau gyda phobl ifanc o ardaloedd daearyddol eraill, gan ddatblygu perthnasau a rhwydweithiau cefnogi, yn ogystal â hyder a hunan-barch.

Yn ddiweddar, mae E2C wedi dechrau cynnal sesiynau holi ac ateb wythnosol gyda phobl sy’n gwneud penderfyniadau, er mwyn trafod materion a nodir gan bobl ifanc, megis iechyd meddwl, cludiant, addysg a blaenoriaethau Sir Fynwy a nodwyd yn yr ymgynghoriad Gwneud eich March Cyngor Prydain.

 “Gwaith partneriaeth gwych...cefnogi pobl ifanc yn ystod y cyfnod hwn...rhaid i ni fod yn rhagweithiol...nid aros i’r broblem gael ei chodi...bydd bod yn weledol yn darparu sicrwydd ac yn annog pobl ifanc i ymgysylltu â ni...” Prif Gwnstabl Pam Kelly, Heddlu Gwent @GP_PamKelly

Ar ôl dysgu o’r hyfforddiant digidol yn ystod COVID, bydd CLlLC yn cynnig hyfforddiant ar-lein, ac os yw’n bosibl, sesiwn ddechreuol wyneb yn wyneb.